Szkoła Podstawowa nr 9 im. Mikołaja Kopernika w Koszalinie

Adres

Kontakt

ul.Powstańców Wielkopolskich 23
75-100 Koszalin
tel. 94-3426786
e-mail: sekretariat@sp9.koszalin.pl

Statystyki

  • Odwiedziło nas: 852048
  • Do końca roku: 18 dni
  • Do wakacji: 190 dni

MAŁGORZATA SZCZERBOWSKA - NAUCZYCIEL JĘZYKA POLSKIEGO

SCENARIUSZ LEKCJI OTWARTEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO

 

Data: 02.04.2012r.

Przedmiot: język polski

Klasa: 5,,b”

Prowadząca ( nauczyciel) : Małgorzata Szczerbowska

Cel nadrzędny: Ewaluacja końcowa jednostki dydaktycznej.

 

Temat: Świat wokół nas jest pełen frazeologizmów.

 

Cele:

Uczeń:

  • zna i potrafi wyjaśnić  pojęcie: frazeologizm,
  • rozpoznaje frazeologizmy w wypowiedziach,
  • potrafi wyjaśnić znaczenie przenośne związków frazeologicznych,
  • przekształca tekst, zastępując w nim odpowiednie wyrazy frazeologizmami,
  • umie posługiwać się  ze słownikiem  frazeologicznym,
  • dokonuje samokontroli i samooceny swojej pracy.

 

Metody:

- pokaz,

-rozmowa dydaktyczna,

-ćwiczenia praktyczne,

-zabawa dydaktyczna,

-metaplan ( mapa myśli)

 

Formy pracy:

- indywidualna

-zbiorowa

 

Środki dydaktyczne: płyta z programem komputerowym( ,,Co raz wejdzie do głowy, już z niej nie wyleci”)- laptop, karty pracy dla uczniów ( koperty np. niebieskie- gr.1 i koperty żółte – gr. 2.) słownik frazeologiczny, rysunki-( ilustracje frazeologizmów) plansze wykonane przez nauczyciela.

 

Czas: jedna jednostka lekcyjna.

 

       Tok lekcji:

 

  1. Powitanie, uświadomienie uczniom celów lekcji, rozdanie kopert z zadaniami (gr. 1 i  gr. 2.)

     2. Wysłuchanie baśni pt. ,,Dolina tęczy”(płyta z programem komputerowym ,,Co raz wejdzie do głowy…”) -laptop . Polecenie dla uczniów , aby zwrócili uwagę na ciekawe, zaskakujące słownictwo, pojawiające się w baśni. 


    3. Pytania o zrozumienie treści, np.:

- Gdzie toczy się akcja baśni?

- Dlaczego wiedźma postanowiła zabrać mieszkańcom doliny radość?

- Co się stało, kiedy zła czarownica zabrała ludziom kolory tęczy?

-W jaki sposób i kto przywrócił dolinie szczęście?

- Gdzie uciekła zła wiedźma? (w odpowiedzi uczniowie powinni zapamiętać frazeologizm ,,gdzie pieprz rośnie” i wyjaśnić znaczenie ww. związku)

 

     4. Nawiązanie do frazeologizmu ,,gdzie pieprz rośnie” , polecenie rozwiązania                     zadania 1., które znajduje się w kopertach, otrzymanych przez uczniów na początku lekcji
( ZAŁĄCZNIK nr 1- brakujące elementy pochodzą z baśni pt. ,,Dolina tęczy”, są to związki frazeologiczne.) Ćwiczenie sprawdza pamięć słuchową i rozumienie tekstu.

Po sprawdzeniu poprawności wykonania ćwiczenia nauczyciel uświadamia uczniom, iż  frazeologizmy używamy na co dzień, nawet w wypowiedziach potocznych.


   5. Zapis tematu, prezentacja słownika frazeologicznego, krótka informacja o przeznaczeniu tego źródła.                                          


   6. Zapis na tablicy i w zeszytach pojęcia ,,frazeologizm” ( wyjaśnienie odczytuje uczeń ze słownika języka polskiego, np.:

Frazeologizm ( związek frazeologiczny)- związek wyrazowy mający w danym języku zastosowanie jako stałe, niezmienne połączenie wyrazów.

 

   7. Część ćwiczeniowa:

Uczniowie wykonują kolejno ćwiczenia, które znajdują się w kopertach:

  • ZAŁĄCZNIK nr 2- Odgadnij, jakie frazeologizmy przedstawiono na rysunkach. Podpisz rysunki. We frazeologizmach występują formy     słowa ucho ( prezentacja plansz na tablicy).
  • ZAŁĄCZNIK nr 3- Wskaż prawidłowe znaczenie podanych związków frazeologicznych. Podkreśl odpowiedź.

    8. Rekapitulacja częściowa:

Sporządzenie mapy mentalnej ( na tablicy i w zeszycie), która jest podsumowaniem rozumienia pojęcia frazeologizmy,np.:

Frazeologizmy

- stałe połączenia wyrazów

-powiedzenia i przysłowia,

                                                     -niektóre porównania,

  -mają znaczenie przenośne,

                                                -wzbogacają wypowiedź


   9. Zabawa dydaktyczna z uczniami- wg ZAŁĄCZNIKA nr 4, polegająca na czytaniu     pytań przez nauczyciela i udzielaniu odpowiedzi przez chętnych uczniów.

 

  10.    Ewaluacja. Nauczyciel sprawdza, jakie wiadomości zapamiętali uczniowie, jakie 

           nabyli umiejętności. Jest to jednocześnie samokontrola i samoocena pracy dzieci.

           Przykładowe pytania:

  • Po dzisiejszej lekcji:

wiem………………………,

potrafię…………………..,

nie zrozumiałem( -am)………………………

  • Co było najtrudniejsze na dzisiejszej lekcji?..................................
  • Które zadania były najłatwiejsze?.................................................

 

   11.   Zad. domowe lub na lekcji- ZAŁĄCZNIK nr 5.

 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Załącznik nr 1

 

Gr. 1:

Wpisz brakujące elementy związków. Zastanów się nad ich znaczeniem.

  •  Dziewczyna o złotym………………………….
  •  Szczęście i radość od dawna były solą w ………………..złej wiedźmy.
  •  Piosenki zamarły im na ………………………………….
  •  Zmęczenie minęło jej jak ……………………..odjął.
  •  Na jej ……………………malowała się ogromna radość.

 

( kolejno wpisane elementy: sercu, oku, ustach, ręką, twarzy . )

 

Gr. 2:

Wpisz brakujące elementy związków. Zastanów się nad ich znaczeniem.

  • Była gotowa wyciągnąć do wszystkich przyjazną………………………………
  • Ona okazywała im ………………………………
  • Szła i łamała sobie ………………………….nad tym.
  • ………………………… same niosły ja do domu.
  •  Wracała ze śpiewem na …………………………..

 

            ( kolejno wpisane elementy: rękę, serce, głowę, nogi, ustach.)

Załącznik nr 2

 











Odpowiedzi:

Uśmiech od ucha do ucha. Słoń na ucho komuś nadepnął.

Zaczerwienić się po uszy. Mieć muzykalne ucho.

Załącznik nr 3

 

Wskaz prawidłowe znaczenie podanych związków frazeologicznych. Podkreśl odpowiedź.

  1. ,, Sypać pomysłami jak z rękawa” oznacza:

a)      nie mieć głowy do pomysłów,

b)      mieć dużo pomysłów,

c)      nie lubić wymyślać.

  1. ,,Zjeść konia z kopytami” oznacza:

a)      być bardzo głodnym,

b)      nie mieć apetytu,

c)      lubić mięso.

  1. ,,Palce lizać” oznacza:

a)      coś niesmacznego,

b)      coś pysznego,

c)      czyszczenie palców.

  1. ,,Kopać pod kimś dołki” oznacza:

a)      pomagać komuś w pracy,

b)      martwić się,

c)     działać podstępnie na czyjąś szkodę.

  1. ,,Zbijać bąki” oznacza:

a)      ciężko pracować,

b)      łapać owady,

c)      próżnować.

  1. ,,Chodząca encyklopedia” oznacza:

a)      nieuka,

b)      kogoś bardzo mądrego,

c)      bibliotekę.

  1. ,,Nabić w butelkę” oznacza:

a)      oszukać kogoś,

b)      pobić kogoś,

c)      sprzątać.

  1. ,,Pięta Achillesa” oznacza:

a)      lewą piętę Achillesa,

b)      czyjś słaby punkt,

c)      bosą piętę.

 

( odpowiedzi po kolei: 1. b,  2. a,  3. b,  4. c,  5. c,  6. b,  7. a,  8. b. )

 

Załącznik nr 4

Zabawa dydaktyczna:

Odpowiedz na pytanie, jakle zwierzęta ukryły się w podanych związkach frazeologicznych?

 

1. mieć …….w nosie:

a)      osy,                       b) muchy,                 c) komary


2, być powolnym jak….

a)      mucha,                      b) hipopotam,             c) żółw


3. drzeć z kimś…

a)      prześcieradła,      b) koty,                      c) psy


4. patrzeć jak… w gnat

a)      wrona,                   b) sroka,                    c) zając


5. mieć … w kieszeni

a)      myszkę,                b) żmiję,                       c) węża


6. zapuszczać…

a)      żurawia,               b) łabędzia,                  c) czaplę


7. pisać jak… pazurem

a)      kogut,                 b) gęś,                            c) kura


8.wylewać … łzy

a)      krokodyle,          b) mokre,                      c) gorzkie


9. rządzić się jak szara…

a)      myszka,               b) gęś,                            c) kotka


10. być jak… ogrodnika

a)      dąb,                     b) pomocnik,                 c) pies

 

 

( odpowiedzi:

  1. b
  2. c
  3. b
  4. b
  5. c
  6. a
  7. c
  8. a
  9. b
  10. c

Załącznik nr 5  ( zadanie domowe lub ćwiczenie na lekcji)

 

Przekształć zdania, zastępując podkreślone wyrazy podanymi w ramce związkami frazeologicznymi.

Tam, gdzie trzeba, zmień formę czasowników.

WZÓR: Zrobiłem wszystko, abyś się uśmiechnął. ( poruszyć niebo i ziemię)

              Poruszyłem niebo i ziemię, abyś się uśmiechnął.

 

 iść gęsiego,                                być w czepku urodzonym,

 burza w szklance wody,         mieć anielską cierpliwość

      

1. Mama mówi, że mam szczęście w życiu.

…………………………………………………………………………………………………………………


2. Na lekcji wychowania fizycznego idziemy jeden za drugim.

......................................................................................................................


3. Nasza wychowawczyni jest bardzo opanowana.

…………………………………………………………………………………………………………………


4. To była wielka awantura!

…………………………………………………………………………………………………………………