Szkoła Podstawowa nr 9 im. Mikołaja Kopernika w Koszalinie

Adres

Kontakt

ul.Powstańców Wielkopolskich 23
75-100 Koszalin
tel. 94-3426786
e-mail: sekretariat@sp9.koszalin.pl

Statystyki

  • Odwiedziło nas: 827788
  • Do końca roku: 75 dni
  • Do wakacji: 247 dni

KATARZYNA ZAWADA - NAUCZYCIEL JĘZYKA ANGIELSKIEGO

KATARZYNA ZAWADA

Jak się uczyć?

 

Proces uczenia się należy do bardzo trudnych zadań. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że z powodu braku wypracowanych strategii uczenia się, nie odnosi sukcesów i traci motywację do pogłębiania wiedzy. Znajomość czynników sprzyjających nauce i kryteriów strategii uczenia się w znaczny sposób ułatwia nauczycielom proces efektywnego przekazywania wiedzy i nauki różnych umiejętności.

 

Na proces uczenia się wpływa wiele czynników, część zależy od ucznia i nauczyciela, ale inne są niezależne od osoby uczącej się. Ogólnie, można je podzielić na następujące grupy:

  • możliwości poznawcze dziecka (każdy ma inną umiejętność koncentracji uwagi, skupienia się na nauce czy rozróżnienia treści istotnych od mniej ważnych). Zainteresowanie przyswajanymi wiadomościami ułatwia skupienie się na materiale.
  • organizowanie nowego materiału, nadawanie mu własnych struktur i znaczeń tak, by uczeń mógł tworzyć skojarzenia, kategoryzować nowe pojęcia i integrować informacje w spójną całość.
  • odwoływanie się do posiadanej wiedzy i własnych doświadczeń,
  • odwoływanie się do wyobraźni, zwłaszcza jeśli nowy materiał do przyswojenia jest trudny,
  • częste i systematyczne powtarzanie (wypracowanie odpowiedniego warsztatu poprzez wielokrotne powtórzenie tych samych czynności to niezbędny warunek nabycia umiejętności w zakresie dziedzin artystycznych, sportowych czy informatycznych)
  • procesy motywacyjne - stawianie sobie celów związanych z nauką (czy uczę się dla stopni, dla rodziców, dla nauczyciela czy dla siebie?) Poczucie sensu nauki zwiększa motywację.
  • świadomość własnych działań i samokontrola,
  • czynniki społeczne (związane z umiejętnością komunikowania się, procesy motywacyjne związane z atmosferą w domu rodzinnym, czy panującymi w klasie i rodzinie przekonaniami na temat nauki)
  • dodatkowe czynniki jak lęk (zbyt silny może blokować aktywność, logiczne i twórcze myślenie), wola, atrybucja ( dotyczy postrzegania przez ucznia przyczyn sukcesów i porażek), a także postrzeganie własnych kompetencji.

Rady dla nauczycieli

  • Wskazuj przydatność nowego materiału dla uczniów, wzbogacaj przekazywane treści przykładami odwołującymi się do życia, doświadczeń uczniów.
  • Proponuj uczniom wykonywanie własnych notatek, rysowanie map myśli, diagramów, robienie wykresów i innych graficznych schematów, które pozwalają na kategoryzowanie i jednoczesne ustalanie ważności poszczególnych treści.
  • Zachęcaj do zadawania pytań, sam zadawaj pytania kontrolne.
  • Stwórz takie warunki nauki, by maksymalnie zwiększyć koncentrację uczniów.
  • Należy umożliwić uczniom systematyczne powtarzanie przyswojonych wcześniej treści.
  • Zachęcaj uczniów do samooceny, sprawdzania w jakim stopniu opanowali dany materiał, korygowania błędów i stawiania sobie nowych celów i zadań.
  • Zwróć szczególną uwagę na uczniów zdolnych. Ich koncentracja uwagi jest wybiórcza – najczęściej skierowana na pogłębianie zainteresowań, dlatego oni potrzebują większej motywacji i zachęty do pracy.
  • Pozwól uczniom poznawać swoje możliwości, aby ich motywacja nie słabła.
  • Warto budować w szkole takie sytuacje, które zachęcą uczniów do refleksji nad własnymi kompetencjami i obawami.
  • Pamiętaj, że czasami brak sukcesów u ucznia nie wynika z braku uzdolnień czy predyspozycji, tylko raczej dominującej osobowości nauczyciela, która wzbudza lęk w nieśmiałych i wycofanych uczniach.

 

W trakcie nauki nauczyciel powinien zachęcać do wyboru różnorodnych działań związanych z zapamiętywaniem. Strategia uczenia się polega na odpowiednim doborze celów, metod i środków, aby uzyskać oczekiwane rezultaty edukacyjne. To taki sposób organizowania materiału, by uczeń mógł go zrozumieć, zapamiętać i odtworzyć po czasie.

 

Jak się uczyć:

  • na pamięć
  • przez działanie
  • rozwiązując problemy
  • przez naśladownictwo
  • metodą prób i błędów
  • przez zrozumienie problemu

 

Kryteria uczenia się:

  • zapamiętywanie i odtwarzanie (skojarzenia, organizowanie nowej wiedzy, powrót do sytuacji, w której materiał był przyswajany)
  • stopień aktywności ucznia (aktywność lub bierność)
  • zakres stosowalności (strategie ogólne i specyficzne zależne od rodzaju materiału i zadania)
  • ukierunkowanie aktywności ucznia ( strategie zewnętrzne – pytania, podpowiedzi, encyklopedie, Internet i strategie wewnętrzne odwołujące się do doświadczeń, emocji, umiejętności)
  • rodzaje działań ucznia (strategie werbalne, niewerbalne – ilustracje, podkreślanie, tworzenie rymów)
  • poziom złożoności działania ucznia ( w czasie zapamiętywania stosowane są różne czynności lub tylko jeden rodzaj czynności)
  • stopień naturalności (strategie naturalne- nazywanie, przetwarzanie, odtwarzanie, przeszukiwanie lub strategie sztuczne- mnemotechniki pozwalające na tworzenie skojarzeń, uruchomienie wyobraźni, pobudzenie różnych zmysłów)
  • poziom racjonalności ( strategie racjonalne – odwołujące się do wiedzy lub strategie magiczne – talizmany, wiara w gesty)

 

Warto dodać, że strategie emocjonalne (obniżanie napięcia, techniki relaksacyjne, wizualizacje, stosowanie samozachęty i samokontroli w zakresie własnych uczuć) a także strategie społeczne (współpraca w grupach, parach, współodczuwanie, wzajemne odpytywanie i wyjaśnianie) mogą w znacznym stopniu ułatwić proces przyswajania wiedzy przez uczniów.

 

Opracowane na podstawie artykułu pt.: „Jak się uczyć. Krótki poradnik dla nauczycieli” J. Łukasiewicz-Wieleby zamieszczonego w Zachodniopomorskim Dwumiesięczniku Oświatowym REFLEKSJE nr 6/2014